gebouw &

historie

afbeeling: aquarel van de hijstoren - A.J. de Rapper

persoonlijke notitie

 

 

Als kind was ik gefascineerd door gebouwen. Ik kende ze in soorten en maten. Ik kende kerken, flatgebouwen, garageboxen, bedrijfsloodsen, cafetaria's en herenhuizen. In ons dorp stonden rijtjeshuizen, kleine arbeiderswoningen en kop-hals-romp boerderijen. Ik kende bungalows, fabrieken, tuinschuurtjes, schoolgebouwen, fietsenstallingen, tempels en kathedralen; allemaal wel eens gezien, desnoods op een plaatje in een boek. In mijn hoofd groeide een stad van kastelen, paleizen, poortgebouwen, supermarkten, gevangenissen, molens en gemalen, wolkenkrabbers en plaggenhutten.

 

Een beetje wereldvreemd misschien, maakte ik mijzelf vertrouwd met mijn eerste liefde: de architectuur. Ik haalde boeken voor grote mensen uit de bieb en leerde gebouwen dateren aan de hand van stijlkenmerken en constructiemethodes. Ik leerde van architraven, timpanen, cannelures en basementen. Van Dorische en Ionische zuilen, van barokke hollingen en bollingen en nieuw-zakelijke soberheid. Ik leerde over Klassieke Architectuur en de renaissance. Over het classicisme, het neoclassicisme, de  industriële revolutie en het modernisme.

 

Jongens van elf zijn een soort miniprofessoren. Ze weten veel van voetbal, reptielen, of games op de Xbox. En zo kon ik als kleine professor mijn omgeving en de plaatjes in mijn boeken na een poosje bijna duiden als een historicus. Alles paste in een goed omschreven categorie. Tot ik, vanaf de A6 op achterbank van mijn vaders auto, een vreemd gebouw zag staan. Een toren, die ik niet begreep. Een gebouw, waar ik geen geschikte categorie voor kon vinden. Ik was elf jaar, en ook later ben ik altijd naar die toren blijven kijken.

 

Na verloop van tijd kreeg ik het gevoel dat ik een stille verstandhouding met het ongerijmde gebouw had. Terwijl de toren, naarmate de jaren verstreken, steeds verder schuilging achter de bomensingel van de snelweg, was het toch alsof hij naar mij terugkeek. Een toren, die steeds meer verlaten, vervallen en vergeten was geraakt. Behalve door mij, fantaseerde ik, terwijl ik inmiddels zelf achter het stuur over de A6 reed.

 

Wonderlijk bakstenen baken aan de rand van het oude land, dat speciaal gebouwd leek te zijn om mij in de war te maken.

Toren behorend tot een buitencategorie, genaamd 'hijstoren'.